ประโยชน์ชาเขียว

ประโยชน์ต่อสุขภาพที่ยังมีคำถาม

โพลีฟีนอลส์ จากพืชโดยเฉพาะอย่างยิ่งที่พบในใบชา มีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสสระที่ค่อนข้างแรง เมื่อเปรียบเทียบกับวิตามินซีและวิตามินอี ความเสื่อมโทรมของร่างกายรวมถึงอวัยวะส่วนต่าง ๆ ก็เกิดเนื่องจากการเกิดอนุมูลอิสสระในร่างกาย อาการเครียดทางจิต ก็กระตุ้นให้เกิดอนุมูลอิสระในร่างกาย ผิวหนังก็เช่นกัน ความเสื่อมโทรมของผิวหนัง ก็เกิดจากอนุมูลอิสสระที่ไปทำลายเซลผิว โรคที่รุนแรงทั้งหลาย เช่น มะเร็ง โรคตับอักเสบ โรคสมองเสื่อม และอื่นๆ ก็มีการสันนิฐานว่ามีสาเหตุจากอนุมูลอิสสระ

ดังนั้นสารต้านอนุมูลอิสระที่เข้มข้นและแรง เมื่อให้เข้าไปในร่างกาย โดยการรับประทาน หรือโดยการทาที่ผิวหนัง ก็จะไปทำหน้าที่ดูดซับอนุมูลอิสสระที่เกิดขึ้นได้ ทำให้การถูกทำลายของเซลร่างกายถูกยับยั้งหรือทำลายน้อยลง นอกจากนั้นยังพบว่าสารกลุ่มนี้สามารถดูดซับสารพิษหลาย ๆ ชนิดในร่างกายได้อีกด้วย

จากผลการวิจัยของนักวิทยาศาสตร์ พบว่า ทีโพลีฟีนอลส์มีฤทธิ์ต้านการอักเสบและต้านโรคต่าง ๆ ได้ เช่น ต้านเซลมะเร็ง ต้านโรคตับอักเสบ ต้านโรคท้องร่วง ต้านมะเร็งผิวหนัง และเมื่อเป็นส่วนผสมในเครื่องสำอางจะช่วยลดและต้านการเกิดริ้วรอยแห่งวัยเนื่องจากกลไกของการต้านอนุมูลอิสสระและการดักจับสารพิษที่เกิดขึ้นในร่างกายนั่นเอง

จุดอ่อนของโพลีฟีนอลส์

แม้ว่าโพลีฟีนอลส์จากพืชหรือจากใบชาจะมีประโยชน์ต่อสุขภาพมากมาย แต่มีข้อจำกัดในเรื่องความไม่คงตัวของสารสำคัญกลุ่มนี้ กล่าวคือ สารโพลีฟีนอลส์ทุกชนิดจะสลายตัวได้ง่ายเมื่อได้รับแสงแดด ความร้อน ความชื้น และออกซิเจนในอากาศ

ดังนั้นขบวนการสกัดใบชาเพื่อให้ได้สารกลุ่นนี้ออกมาให้มากที่สุดและยังคงสภาพนั้น กระบวนผลิตใบชาหรือสกัดสารสำคัญต้องไม่มีการใช้ความร้อนเลย และต้องเก็บรักษาในที่เย็นให้พ้นจากแสงแดด

ซึ่งในความเป็นจริงผู้ผลิตใบชา ไม่ว่าจะเป็นชาเขียว ชาดำ หรือชาอู่หลง ต้องผ่านขบวนการนึ่ง คั่ว อบแห้งโดยใช้ความร้อนสูงทั้งนั้น การจำแนกเป็นชนิดของ ชาเขียว ชาดำ หรือ ชาอู่หลง ก็จะขึ้นอยู่กับขบวนการผลิตใบชานั่นเอง การชงชาจากใบชาเฉกเช่นชาวจีนโดยทั่วไป ต้องใช้น้ำร้อน ดังนั้นสารทีโพลีฟีนอลส์ที่ละลายออกจากใบชาจะมีบางส่วนสลายตัวไปเรียบร้อยแล้วเนื่องจากความร้อน นอกจากนั้นสารสำคัญเหล่านี้ยังถูกดูดซึมได้ไม่ดีจากกระเพาะอาหารอีกด้วย สารเหล่านี้มักจะไปเคลือบที่กระเพาะอาหารแทนที่จะถูกดูดซึม

ผลิตภัณฑ์ชาเขียวดี-ไม่ดีดูที่ตรงไหน

การชงชาจากใบชาที่อบแห้งแล้ว จะได้ทั้งทีโพลีฟีนอลส์ คาเฟอิน และสารอื่น ๆ คาเฟอินจากใบชาโดยเฉลี่ยประมาณ 100-170 มิลลิกรัมต่อลิตร ในขณะที่กาแฟจะมี 130-680 มิลลิกรัมต่อลิตร สำหรับเครื่องดื่มสำเร็จรูปชาเขียว ประโยชน์ที่ผู้บริโภคจะได้รับขึ้นอยู่กับปัจจัยต่าง ๆ เช่น

1. ปริมาณของสารสำคัญคือทีโพลีฟีนอลส์ต่อ 1 ขวด

2. ขบวนการผลิต ผ่านขบวนการใช้ความร้อนหรือไม่ มีการสกัดกำจัดคาเฟอินทิ้งไปหรือไม่

3. คุณภาพสูตรตำรับ ประสิทธิภาพการดูดซึมของสารสำคัญเข้าสู่กระแสเลือด

เครื่องดื่มสำเร็จรูปชาเขียว

หากปริมาณสารสำคัญต่อขวดของเครื่องดื่มมีน้อยมากจนเป็นวิญญานชา หรือมีแต่การแต่งกลิ่นแต่งรสเท่านั้น ผู้บริโภคก็คงได้แต่ความพึงพอใจในรสชาติเท่านั้น ควรที่ผู้ผลิตจะระบุปริมาณทีโพลีฟีนอลส์บนฉลากด้วย เพราะประโยชน์ต่อสุขภาพที่แท้จริงจะขึ้นอยู่กับปริมาณทีโพลีฟีนอลส์ และหากผลิตจากใบชาสด ซึ่งจะมีสารคาเฟอินติดมาด้วย ควรระบุปริมาณคาเฟอินต่อขวดด้วย

แคปซูลชาเขียว

ในปัจจุบันมีการสกัดสารจากใบชาสดออกขายโดยนำไปบรรจุในรูปแบบของแคปซูล แคปซูลเหล่านี้ก็น่าจะเป็นประโยชน์ต่อสุขภาพได้ดีทีเดียวเพราะจะมีปริมาณทีโพลีฟีนอลส์ที่แน่นอนหรือเข้มข้นตามความต้องการ แต่ประโยชน์ที่ร่างกายจะได้รับนั้น อย่าลืมว่าจะขึ้นอยู่กับการดูดซึมในกระเพาะอาหารด้วย ซึ่งเป็นที่ทราบกันดีว่าการดูดซึมของสารกลุ่มโพลีฟีนอลส์จะน้อยมาก

เครื่องสำอางผสมชาเขียว

ไม่มีข้อสงสัยสำหรับนักวิจัยถึงประโยชน์ในการต้านอนุมูลอิสสระของทีโพลีฟีนอลส์ แต่ประโยชน์ต่อเซลผิวหนังในการต้านการเสื่อมโทรม ริ้วรอยเหี่ยวย่นนั้น ก็ขึ้นอยู่กับปริมาณหรือความเข้มข้น ความคงตัว และการดูดซึมเข้าสู่เซลผิวหนังได้ดี หากผลิตภัณฑ์มีองค์ประกอบของทีโพลีฟีนอลส์สูง แต่สินค้าไม่คงตัวหรือเก็บรักษาในที่ร้อนหรือได้รับแสงแดดหรือได้รับความชื้นสูง คุณค่าก็จะหายไปหรือลดลง อีกประการหนึ่ง หากสูตรตำรับพัฒนาไม่ดีพอ ทำให้การดูดซึมเข้าสู่ผิวหนังได้ไม่ดีพอ ประโยชน์ก็ไม่เกิดหรือลดน้อยลง