...
ภาพที่ 1: ด้านในโพรงจมูกของคนเรามีเส้นเลือดแดงขนาดเล็ก ผนังบางจำนวนมาก ทำหน้าที่ปรับอากาศที่เย็นหรือแห้งจากภายนอกให้มีความอบอุ่น และความชื้นสูงขึ้น > [ NIH ]
อากาศที่แห้ง เช่น อากาศในฤดูหนาว ฯลฯ อาจทำให้เยื่อบุในโพรงจมูกแห้ง น้ำมูกหรือเสมหะแข็งเป็นคราบ ภาวะนี้ถ้ามีอะไรไปเขี่ยหรือสะกิดเข้า เช่น มีนิ้วแหย่เข้าไปในรูจมูก การถูจมูกแรงๆ ฯลฯ อาจมีการตกเลือดได้
...
อุบัติเหตุ การทำร้ายร่างกาย ชกมวย ภาวะเลือดออกง่าย ความดันเลือดสูง หรือเส้นเลือดเสื่อมสภาพอาจทำให้เกิดเลือดกำเดาได้
...
ภาพที่ 2: เลือดกำเดาออก... อย่าเพิ่งตกใจ ให้อ้าปาก หายใจทางปาก ก้มหน้าเล็กน้อย แล้วใช้มือบีบจมูกไว้ดังภาพ > [ familydoctor ]
...
ภาพที๋ 3: วิธีห้ามเลือดกำเดาคือ อย่าเพิ่งตกใจ ให้นั่งลง โน้มตัวไปทางด้านหน้าเล็กน้อย (เพื่อให้เลือดตกไปทางด้านหน้า ไม่ไหลลงลำคอด้านหลัง) หายใจทางปาก แล้วบีบจมูกนาน 5-10 นาที/ครั้ง ทำซ้ำได้ถ้าเลือดยังไม่หยุดดี > [ NIH ]
ถ้าไม่โน้มตัวไปข้างหน้า... การกลืนเลือดอาจทำให้เกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน, แรงเบ่งในช่วงที่มีอาการคลื่นไส้ อาเจียนอาจทำให้แรงดันเลือดสูงขึ้น ตกเลือดมากขึ้นได้ [ familydoctor ]
...
ภาพที่ 4: ภาพขวามือแสดงบริเวณที่มีเส้นเลือดจำนวนมากมากระจุกตัวกัน ลักษณะคล้ายร่างแห ทำให้พบเลือดกำเดาออกจากจมูกส่วนหน้าบริเวณนี้ได้บ่อย
ตำแหน่งที่ควรบีบเพื่อห้ามเลือดคือ ส่วนที่เรียกว่า พื้นที่ของอาจารย์ลิทเทิล (Little's area) ส่วนนี้จะอยู่ห่างจากปลายจมูกประมาณ 1/2 นิ้วในชาวตะวันตก (ฝรั่ง) ตัวโต
...
ภาพซ้ายแสดงส่วนนี้ไว้ด้วยแถบกลมสีเทา (Pinch here; pinch = หยิก บีบ หนีบ; here = ที่นี่) บริเวณนี้จะอยู่เหนือปีกจมูกเล็กน้อย และอยู่ใต้ส่วนแนวสันกระดูกแข็ง (ดั้งคนเราส่วนบนเป็นกระดูกแข็ง ส่วนล่างเป็นกระดูกอ่อน)
.................................................

อ.นพ.มาร์ติน สเคอร์ เปรียบเทียบความแข็งแรงของหลอดเลือดขนาดเล็กในโพรงจมูกไว้ว่า เปรียบคล้ายกระดาษที่เปียกน้ำมานาน ทำให้ฉีกขาดได้ง่ายเวลามีอะไรมากระทบ กระแทก เช่น การใช้นิ้วแหย่เข้าไปในโพรงจมูก ฯลฯ [ MailOnline ]
เวลาคนเราเป็นหวัด หรือคัดจมูก... เส้นเลือดในโพรงจมูกอาจบวม หรือมีเลือดคั่ง ทำให้ตกเลือดได้ง่ายเวลาสั่งน้ำมูก
...
วิธีป้องกันคือ ใช้ยาแก้แพ้ ยาลดน้ำมูกช่วย ไม่สั่งน้ำมูกแรง และสั่งน้ำมูกทีละข้าง (ซ้ายหรือขวา) อย่าสั่งน้ำมูก 2 ข้างพร้อมกัน (ซ้าย + ขวา)
เคล็ดไม่ลับในการห้ามเลือดกำเดาคือ [ familydoctor ], [ NIH ]
- (1). อย่าเพิ่งตกใจ ให้หายใจช้าๆ ทางปาก
- (2). ก้มหน้าลงเล็กน้อย เพื่อป้องกันไม่ให้เลือดตกไปด้านหลังโพรงจมูก หรือตกไปในคอ ให้เลือดตกไปด้านหน้าแทน
- (3). ใช้นิ้วมือบีบ (pinch) จมูกประมาณ 1/2 นิ้วเหนือปลายจมูก > กดไว้นาน 5-10 นาที ทำซ้ำได้ถ้าจำเป็น
...

บริเวณ 1/2 นิ้วเหนือปลายจมูกมีบริเวณเปราะบางที่เรียกว่า "พื้นที่ของอาจารย์ลิทเทิล (Little's Area)"
บริเวณนี้มีเส้นเลือดอยู่มาก แถมยังแห้งได้ง่ายจากอากาศภายนอก เช่น อากาศในห้องแอร์ อากาศหน้าหนาว ฯลฯ
...
ถ้าเลือดกำเดาออกมาก... อาจต้องปรึกษาหมอใกล้บ้าน เพื่อทำการแพ็ค (pack) หรือใช้ผ้าก๊อซใส่ไปในโพรงจมูกให้แน่นทิ้งไว้สักพัก
ถ้าเลือดกำเดาออกมาก หรือออกบ่อย... อาจต้องปรึกษาอาจารย์หมอหู-คอ-จมูก เพื่อพิจารณาว่าควรจี้ให้เส้นเลือดที่ผิดปกติ เช่น โป่งพอง ฯลฯ บริเวณนั้นหรือไม่ต่อไป
...
ถึงตรงนี้... ขอให้พวกเรามีสุขภาพดีไปนานๆ ครับ
ที่มา
- นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ โรงพยาบาลห้างฉัตร ลำปาง สงวนลิขสิทธิ์. ยินดีให้นำไปเผยแพร่โดยอ้างอิงที่มาได้. ห้ามนำไปใช้เพื่อการค้า >
> 30 กรกฎาคม 2552. - ข้อมูล ทั้งหมดเป็นไปเพื่อการส่งเสริมสุขภาพ ไม่ใช่วินิจฉัยหรือรักษาโรค ท่านที่มีโรคประจำตัวหรือความเสี่ยงต่อโรคสูงจำเป็นต้องปรึกษาหมอที่ดูแล ท่านก่อนนำข้อมูลไปใช้.
ความคิดเห็น