เวียงวัง

ตอนที่ 107 : พระราชวงศ์กรุงธนบุรี

  • เนื้อหานิยายตอนนี้เปิดให้อ่าน
  • View : 609
    จำนวนคนให้กำลังใจ : 0 ครั้ง
    10 เม.ย. 53

 อีกท่านหนึ่งซึ่งเป็นตัวละครที่ปรากฏชื่อมีตัวตนจริงๆ มีผู้ถามมาบ่อยครั้ง คือ ท้าวทรงกันดาล (ทองคำ หรือ ทองมอญ) และลูกหลานของท่านผู้นี้

            เรื่องท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) เคยเล่าในเวียงวังหลายครั้ง จึงจะขอผ่านเรื่องพี่น้องของท่าน คือพระยารามจตุรงค์ หรือ จักรีมอญ แห่งกรุงธนบุรี และ ท่านแป้น ภรรยาพระยาพัทลุง (ขุน)

            ว่าเฉพาะตัวท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) นั้น มีผู้เล่าประวัติไว้เป็น ๒ อย่างคือ

พระเจ้าบรมวงศ์เธอชั้น ๔ พระองค์เจ้านพวงศ์ กรมหมื่นมเหศวรศิววิลาส
พระเจ้าบรมวงศ์เธอชั้น ๔ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ์ กรมหมื่นวิษณุนารถนิภาธร ทั้งสองพระองค์ในเจ้าจอมมารดาน้อย ธิดาพระอินทรอภัย (เจ้าฟ้าทัศไพ)

            ในหนังสือต้นตระกูลไทย เล่าว่า ในปลายสมัยอยุธยา เป็นพระสนมในกรมพระราชวังบวรสถานมงคล (เข้าใจว่าคงจะเป็นเจ้าฟ้าอุทุมพร รัชกาลพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ เพราะในรัชกาลนั้น เจ้าฟ้าอุทุมพร กรมขุนพรพินิต ท่านได้เป็นกรมพระราชวังบวรฯ แทนเจ้าฟ้าธรรมาธิเบศร์ หรืออาจจะเป็นพระสนมในเจ้าฟ้าธรรมาธิเบศร์เลยก็ได้) แต่ในหนังสือเล่มนี้ เล่าผิดไปหน่อยที่ว่าท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) ไม่มีบุตรธิดาเลย

            ส่วนอีกทางหนึ่ง มีผู้เล่าถวายสมเด็จพระราชปิตุลาบรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าฯกรมพระยาภาณุพันธ์วงศ์วรเดช ผู้ทรงเป็นเชื้อสายท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) ทางสมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี พระราชมารดาของพระองค์

            ว่า ท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) เป็นหม่อมห้ามของหม่อมเจ้า (พระโอรสของพระองค์เจ้าหรือเจ้าฟ้า ในพระราชวงศ์อยุธยา) ตั้งบ้านเรือนอยู่ท่าสิบเบี้ยอยุธยาอันเป็นถิ่นของมอญอพยพ

            ทั้งสองทางมีข้อที่ตรงกันอยู่ว่า ท่านต้องเป็นห้ามของเจ้านายราชวงศ์อยุธยาแน่นอน จึงรู้เรื่องธรรมเนียมประเพณีในวัง และต้องคุ้นเคยกับสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชมาก่อน เมื่อสถาปนากรุงธนบุรีเป็นราชธานี จึงได้โปรดให้ท่านเป็น แม่วังตำแหน่งท้าวทรงกันดาล

            ประวัติของท่านจึงยังกำกวมอยู่

            อย่างไรก็ตาม ที่แน่นอนอีกอย่างคือ ท่านมีบุตรธิดา ๔ คน เมื่อกรุงศรีอยุธยาแตก คงจะเพิ่งรุ่นๆ หากบิดาเป็นกรมพระราชวังบวรฯ สมัยอยุธยาคงจะเป็นหม่อมเจ้า หากบิดาเป็นหม่อมเจ้า ก็คงเป็นหม่อมราชวงศ์ในสมัยธนบุรี เรียกกันแต่ว่า หม่อม

            บุตรธิดาของท้าวทรงกันดาล (ทองมอญ) ๔ ท่านคือ

            ๑. หม่อมอ่อน (ชาย)

            ๒. หม่อมทับ (ชาย)

            ๓. หม่อมทิม (หญิง)

            ๔. หม่อม (หญิง) ไม่ทราบชื่อ

            บุตรและธิดาที่สำคัญ คือ หม่อมทับและ หม่อมทิม

            หม่อมทับนั้น ต่อมาในกรุงรัตนโกสินทร์ ได้เป็นพระอักษรสมบัติเสมียนตรา กรมพระคลังมหาสมบัติ

            พระอักษรสมบัติ ต่อมาสมรสกับ ท่านผ่อง

            ท่านผ่องเป็นบุตรีของพระยาพัทลุง (ทองขาว) (บุตรชายของพระยาพัทลุง (ขุน)) กับ ท่านปล้อง (น้องนางร่วมชนนีกับพระชนนีเพ็ง พระชนนีสมเด็จพระศรีสุลาลัย)

            จริงๆ แล้ว ท่านผ่อง จึงมีศักดิ์เป็นหลานห่างๆ ของพระอักษรสมบัติ (ทับ) นั่นเอง

            พระอักษรสมบัติ (ทับ) คงจะมีภรรยาที่มิได้ตกแต่งกันอยู่บ้างแล้ว ก่อนสมรสกับท่านผ่อง

            ที่ว่าสำคัญ เพราะ พระอักษรสมบัติ (ทับ) กับ ท่านผ่อง ต่อมามีธิดา ชื่อ ทรัพย์

            ทรัพย์จึงเป็นหลานป้าของสมเด็จพระศรีสุลาลัย พระบรมราชชนนีพันปีหลวงรัชกาลที่ ๓

            ทรัพย์ถวายตัวเป็นพระสนมเอกในรัชกาลที่ ๓ (จริงๆ แล้ว ท่านก็คือลูกผู้น้องของรัชกาลที่ ๓ นั่นเอง)

            เจ้าจอมมารดาทรัพย์ มีพระองค์เจ้าสองพระองค์ คือพระองค์เจ้า (ชาย) ศิริวงศ์ และพระองค์เจ้า (หญิง) ลม่อม

            พระองค์เจ้า (ชาย) ศิริวงศ์ ท่านเป็นพระชนกของสมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี ท่านจึงเป็นพระอัยกา (ตา) ของพระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าหลวง และ สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระจักรพรรดิพงศ์ และ สมเด็จพระราชปิตุลาบรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าฯ กรมพระยาภาณุพันธ์วงศ์วรเดช

            ตรงนี้อาจมีผู้สงสัยว่า เพราะเหตุใดสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระจักรพรรดิพงศ์ จึงทรงเป็นเพียงกรมพระ ก็เพราะท่านสิ้นพระชนม์ก่อนแต่ในรัชกาลที่ ๕ พระอิสริยยศจึงอยู่เพียงแค่นั้น ส่วนสมเด็จพระราชปิตุลาฯ ทรงมีพระชนม์ยืนยาวถึงในรัชกาลที่ ๗ เป็นพระราชปิตุลา (อา) พระบรมวงศ์ ซึ่งทรงอาวุโสสูงสุดในขณะนั้น จึงทรงสถาปนา เป็น สมเด็จพระบรมราชปิตุลาบรมพงศาภิมุขฯ

            ทีนี้ หม่อมทิม ซึ่งปรากฏนามในเรื่อง บุญบรรพ์และอ้างถึง พระองค์เจ้าอัมพวัน ด้วย

            หม่อมทิม เป็นน้องนางของหม่อมทับ ถวายตัวเป็นพระสนมในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี มีพระองค์เจ้าพระองค์เดียว คือ พระองค์เจ้า (ชาย) อัมพวัน

            พระองค์เจ้าอัมพวัน นี้ เป็นพระราชโอรสลำดับที่ ๓ ในจำนวน ๒๗ องค์ ในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี

            บรรดาโอรสธิดา ในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี เมื่อถึงกรุงรัตนโกสินทร์ เรียกกันว่า คุณ

            พระองค์เจ้าอัมพวัน จึงเรียกกันว่า คุณวันคำว่า คุณชาย’ ‘คุณหญิงเข้าใจกันว่า เพิ่งจะมีเรียกกันหลังจากนั้น บรรดานัดดา (หลานปู่) ในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี จึงเรียกกันว่า คุณชาย’ ‘คุณหญิงทุกท่าน แต่ชั้นพระราชโอรสธิดา เรียกเพียง คุณ

            คุณวันนั้นมีบุตรชายเพียงผู้เดียว เป็นหัวปี จากนั้นมีธิดาถึง ๖ ท่าน สองท่านได้เป็นหม่อมห้ามในกรมพระพิทักษ์เทเวศร์ (พระองค์เจ้ากุญชร) พระราชโอรสในรัชกาลที่ ๒

            บุตรชายเพียงท่านเดียวของคุณวันนั้นชื่อว่า คุณชายร้าย

            ดูชื่อเสียงแล้ว เห็นจะเฮี้ยวทีเดียวจึงได้ชื่ออย่างนั้น

            เรื่องความเกี่ยวพันของราชวงศ์กรุงธนบุรีกับกรุงรัตนโกสินทร์ เคยเล่ามาหลายครั้งแล้ว โดยเฉพาะเชื้อสายของพระพงศ์นรินทร์ (เจ้าฟ้าทัศพงศ์)

            สำหรับพระราชโอรสองค์ใหญ่ในสมเด็จเจ้าฟ้ากรมขุนอินทรพิทักษ์ พระอุปราชกรุงธนบุรี หรือเรียกกันว่า เจ้าจุ้ยนั้น เมื่อท่านสิ้นพระชนม์ มีโอรสธิดาอยู่เพียง ๔ ท่าน

            ๑. คุณหญิงมะเดื่อ ต่อมาเป็นหม่อมห้ามในกรมหมื่นนราเทเวศร์

            กรมหมื่นนราเทเวศร์ (พระองค์เจ้าปาน) เป็นพระโอรสในกรมพระราชวังหลัง องค์ใหญ่ใน เจ้าสามกรมเป็นต้นสกุล ปาลกะวงศ์ ณ อยุธยา

            ๒. คุณหญิงสาลี่ ต่อมาเป็นหม่อมห้ามในกรมหมื่นเสนีบริรักษ์ (พระองค์เจ้าแตง)

            กรมหมื่นเสนีบริรักษ์ องค์เล็กใน เจ้าสามกรมเป็นต้นสกุล เสนีวงศ์ ณ อยุธยา

             เจ้าสามกรมพระโอรสในพระราชวังหลัง คือ กรมหมื่นนราเทเวศร์ กรมหมื่นนเรศร์โยธี และกรมหมื่นเสนีบริรักษ์ กรมหมื่นนเรศร์โยธีนั้น ว่าทรงเป็นหมันไม่มีผู้สืบเชื้อสาย

            ๓. คุณชาย (สิ้นชีพแต่ยังเด็ก)

            ๔. คุณชายทองอิน ต่อมาได้เป็นพระยากลาโหมราชเสนา คุณชายทองอินนี้ปรากฏในพระราชพงศาวดารว่า สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท ในรัชกาลที่ ๑ โปรดปรานมาก ถึงมีรับสั่งว่า เป็นเสมือนโอรสบุญธรรมคงด้วยเหตุนี้ เมื่อพระองค์เจ้าลำดวน พระองค์เจ้าอินทปัต คิดการจะกบฏหลังจากสมเด็จพระบวรราชเจ้าฯ สวรรคตพระยากลาโหมราชเสนา (ทองอิน) จึงได้เข้าร่วมด้วย จึงต้องพระราชอาญาประหารชีวิต พร้อมกับพระองค์เจ้าลำดวน พระองค์เจ้าอินทปัต และผู้สมรู้ร่วมคิดอีกหลายราย

นิยายที่ผู้อ่านนิยมอ่านต่อ

loading
กำลังโหลด...

34 ความคิดเห็น