ศิลปะและสถาปัตยกรรมจีน ที่น่าสนใจ

ตอนที่ 40 : ที่มาของ ซอเอ้อหู-ซอเสนาะสองหู 1

  • เนื้อหานิยายตอนนี้เปิดให้อ่าน
  • View : 650
    จำนวนคนให้กำลังใจ : 0 ครั้ง
    4 ก.ย. 51

เอ้อหู-ซอเสนาะสองหู 二胡 (1)

สำหรับนักฟังเพลงประเภทบรรเลงของจีน  หรือแม้แต่เพลงร้องของจีน
เครื่องดนตรีที่เราค้นหูคงหนีไม่พ้นสอง-สามประเภท ที่มักถูกนำไปประ-
กอบในตัวโน้ต ประเภทเครื่องสายคงหนีไม่พ้นซอเอ้อหู 二胡(Erhu)
ผีผา(Pipa)琵琶 และกู่เจิง 古筝  เนื่องจากซอเอ้อหูอาจดูใกล้เคียงกับ
ซอของไทยประเภทซออู้ ซอด้วง เราจึงมีผลงานบางชุดที่นำเอาซอเอ้อหู
มาบรรเลงเพลงไทยเดิมของเรา  ซึ่งก็เข้ากันได้ดี ไหลลื่นฟังแล้วไม่มี-
ความรู้สึกแปลกแยก

ความเป็นมาของเอ้อหู
ถึงแม้เราจะรู้จักผลงานเพลงที่บรรเลงโดยเอ้อหู แต่เชื่อว่าส่วนใหญ่จะไม่
ทราบถึงที่มาที่ไปของเครื่องดนตรีประเภทนี้ ซึ่งมีมาแต่โบราณอายุอานาม
ไม่ต่ำกว่า 2000 ปีแล้ว  โดยมีหลักฐานบันทึกไว้ตั้งแต่สมัยราชวงศ์ซ่ง
(ค.ศ.420-478)  โดยเรียกว่า “ซอหู” หรือหูฉิน 胡琴 และ “หนานหู”
南胡 โดยสันนิษฐานว่า ต้นแบบของเอ้อหูน่าจะมาจาก “ซีฉิน”
琴ใน
สมัยราชวงศ์ถัง ชนเผ่าซีที่อยู่ทางเหนือได้นำเอาแผ่นไม้ไผ่สองแผ่นมา
ขึงและสีให้เกิดเสียง จึงเรียกเครื่องดนตรีประเภทนี้ว่า ซีฉิน หรือซอของ
เผ่าซี ในยุคราชวงศ์ถังนั้น เครื่องดนตรีที่มาจากทางเหนือ หรือตะวันตก
เฉียงเหนือที่ใช้ซีล้วนถูกเรียกว่า “ฉิน” หรือซอ เมื่อเป็นเช่นนี้ แล้วคำว่า
“หู” มาจากไหน กล่าวกันว่า ชนเผ่าที่อยู่ทางใต้ของแม่น้ำเหลือง (ฮวงโห)
มักเรียกชนเผ่าที่อยู่ทางตอนเหนือของแม่น้ำว่า “หู” หรือชาวหู เครื่องดน-
ตรีประเภทนี้ก็มาจากทางเหนือหรือเป็นผลผลิตจากภูมิปัญญาของชาวหู
จึงเรียก “หูฉิน” หรือ “ซอหู” คำถามที่ตามมาอีกว่า แล้วคำว่า “เอ้อ” หรือ
 “สอง”ตามความหมายในภาษาไทยล่ะ เนื่องจากตัวซอหูนี้เป็นเครื่องดน
ตรีประกอบด้วยสองชิ้นหลัก คือตัวคันชักและตัวซอ จึงเป็นที่มาของเครื่อง
ดนตรีที่เรียกว่า”เอ้อหู”

ในยุคราชวงศ์หมิง(明朝) และ ชิง (清朝) เครื่องดนตรีเอ้อหูได้รับความ
นิยมอย่างแพร่หลาย โดยเฉพาะในเหล่าศิลปินพื้นบ้าน  อย่างเช่นศิลปิน
ตาบอดอาปิ่ง阿炳 หรือ หัวเยี่ยนจวิน
华彦钧
(1893-1950)  ซึ่งติด-
ตามคุณพ่อเร่ร่อนไปแสดงดนตรีหาเลี้ยงชีพตั้งแต่อายุ 5 ขวบ ในฤดูหนาว
เนื่องจากอากาศหนาวเหน็บต้องคอยเอาสองมือถูให้เกิดความอบอุ่น แต่
แทนที่จะถูมือเฉย ๆ อาปิ่งก็เอาเอ้อหูมาสีแทน ในฤดูร้อนยุงเยอะ อาปิ่งก็
มีวิธีไม่ให้ยุงกัดด้วยการเอาขาแช่ไว้ในน้ำ ส่วนมือก็สีเอ้อหูเพื่อใช้เสียง
ดนตรีไล่ยุง ด้วยการที่เล่นเอ้อหูตั้งแต่อายุยังน้อย จึงเกิดความชำนาญ
อย่างหาผู้เปรียบไม่ได้  กว่าอาปิ่งจะเป็นที่รู้จักและได้รับการยอมรับก็หลัง
การเปลี่ยนแปลงการปกครองที่ได้รับโอกาสขึ้นแสดงเดี่ยวเอ้อหูท่ามกลาง
ฝูงชนเป็นครั้งแรก จนได้รับการปรบมืออย่างกึกก้องและยาวนั้น ก่อนที่
เขาจะจบชีวิตในปี 1950 เขาได้ฝากผลงานเพลงไว้กับวงการไม่น้อยกว่า
300 เพลง แต่น่าเสียงดายที่ส่วนใหญ่ได้หายสาบสูญไป

หากแต่ว่า ในยุคต้นราชวงศ์ชิงนั้น สมัยฮ่องเต้เจียชิ่ง 嘉庆ขึ้นสู่บัลลังนั้น
แต่เฉียนหลง乾隆 กลับได้รับการยอมรับมากกว่า จึงเกิดสถานการณ์
 “สองฮ่องเต้”
二皇共政
การแสดงพื้นบ้านที่ได้รับความนิยมสมัยนั้นคือ
“เอ้อฮ๋วง
二簧
” ออกเสียงเหมือนคำในความหมายว่า “สองฮ่องเต้” (แต่
เขียนต่างกัน) และเป็นการแสดงที่ใช้เอ้อหูซึ่งเป็นเครื่องดนตรีสองชิ้นประ
กอบ การสีซอเอ้อหูในช่วงนั้น ถ้าหากสายเกิดขาด ไม่ว่าสายที่คันชักหรือ
ตัวซอจะถูกตีความว่า ฮ๋องเต้องค์ใดองค์หนึ่งจะต้องถูกฆ่า จึงทำให้เสียง
ซอเอ้อหูขาดหายจากวงการศิลปะดนตรีจนสิ้นสุดความขัดแย้งในราชสำ-
นักได้คลี่คลายลง
 

ที่มา thaichinese.net

167 ความคิดเห็น

  1. #59 penyoomseadai (@penyoomseadai) (จากตอนที่ 40)
    วันที่ 29 สิงหาคม 2560 / 18:35
    ชอบมากๆ เลย ขอบคุณมากน่าา sinota ซิโนต้า Ulthera สลายไขมัน SculpSure เซลลูไลท์ ฝ้า กระ Derma Light เลเซอร์กำจัดขน กำจัดขนถาวร รูขุมขนกว้าง ทองคำ ไฮยาลูโรนิค Hyaluronic คีเลชั่น Chelation Hifu Pore Hair Removal Laser freckle dark spot cellulite SculpSure Ultherapy กำจัดไขมัน adenaa ลบรอยสักคิ้วด้วยเลเซอร์ ลบรอยสักคิ้ว Eyebrow Tattoo Removal เพ้นท์คิ้ว 3 มิติ สักคิ้ว 3 มิติ ให้ใจหายใจ สุขภาพ วิธีลดความอ้วน การดูแลสุขภาพ อาหารเพื่อสุขภาพ ออกกำลังกาย สุขภาพผู้หญิง สุขภาพผู้ชาย สุขภาพจิต โรคและการป้องกัน สมุนไพรไทย ขิง น้ำมันมะพร้าว ผู้หญิง ศัลยกรรม ความสวยความงาม แม่ตั้งครรภ์ สุขภาพแม่ตั้งครรภ์ พัฒนาการตั้งครรภ์ 40 สัปดาห์ อาหารสำหรับแม่ตั้งครรภ์ โรคขณะตั้งครรภ์ การคลอด หลังคลอด การออกกำลังกาย ทารกแรกเกิด สุขภาพทารกแรกเกิด ผิวทารกแรกเกิด การพัฒนาการของเด็กแรกเกิด การดูแลทารกแรกเกิด โรคและวัคซีนสำหรับเด็กแรกเกิด เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ อาหารสำหรับทารก เด็กโต สุขภาพเด็ก ผิวเด็ก การพัฒนาการเด็ก การดูแลเด็ก โรคและวัคซีนเด็ก อาหารสำหรับเด็ก การเล่นและการเรียนรู้ ครอบครัว ชีวิตครอบครัว ปัญหาภายในครอบครัว ความเชื่อ คนโบราณ
    #59
    0